1. 2) 20
2. 1) 2
Թեստ 3/20/2026
Մարտի16-20
Տնային
Ազոտի ենթախումբ
- Ազոտի ենթախմբի ընդհանուր բնութագիրը
- Ազոտ: Ամոնիակ: Քիմիական հավասարակշռություն
- Ազոտի օքսիդները: Ազոտական թթու Հարցեր
- Ո՞ր տարրերն են մտնում ազոտի ենթախմբի մեջ։
N (ազոտ), P (ֆոսֆոր), As (արսեն), Sb (անտիմոն), Bi (բիսմութ)
- Ի՞նչ ընդհանուր բան ունեն այդ տարրերի արտաքին էլեկտրոնային կառուցվածքները։
Բոլորն ունեն ns²np³ կառուցվածք
- Քանի՞ էլեկտրոն կա ազոտի ենթախմբի տարրերի արտաքին շերտում։
5 էլեկտրոն
- Պարբերական աղյուսակի ո՞ր խմբում են գտնվում ազոտի ենթախմբի տարրերը։
15-րդ խումբ (V A խումբ)
- Ո՞րն է այդ ենթախմբի ամենաթեթև տարրը։
ազոտ (N)
- Ինչպե՞ս են փոխվում ազոտի ենթախմբի տարրերի մետաղական հատկությունները վերևից ներքև։
Վերևից ներքև մեծանում են
(ազոտը ոչ մետաղ է, բիսմութը՝ մետաղ)
- Ի՞նչ օքսիդացման աստիճաններ են առավել բնորոշ այս ենթախմբի տարրերին։
Ամենատարածվածներն են՝ -3, +3, +5
- Ինչպիսի՞ հիդրիդներ են առաջացնում ազոտի ենթախմբի տարրերը։
Առաջացնում են կովալենտ հիդրիդներ՝
օրինակ՝ NH₃, PH₃
- Ինչպե՞ս է փոխվում ատոմային շառավիղը խմբում վերևից ներքև շարժվելիս։
Վերևից ներքև մեծանում է
- Ինչպիսի՞ օքսիդներ են առաջացնում այս ենթախմբի տարրերը
Վերին տարրերը՝ թթվային օքսիդներ (օր. N₂O₅)
Ստորինները՝ հիմնային կամ ամֆոտեր
- Ինչպե՞ս է փոխվում ատոմների զանգվածը խմբում վերևից ներքև։
- Ինչպիսի՞ կապ են սովորաբար առաջացնում ազոտի ենթախմբի տարրերը՝ կովալենտ թե իոնային
- Ո՞ր տարրն է ազոտի ենթախմբում ամենաէլեկտրաբացասականը։
- Ի՞նչ գազ է կազմում մթնոլորտի մեծ մասը՝։
- Ի՞նչ կարևոր կենսաբանական նշանակություն ունի ազոտը։
- Որտե՞ղ է կիրառվում արսենը։Ինչպիսի՞ հատկություններ ունի մետաղական թե ոչ մետաղական։
- Ո՞րն է ենթախմբի ամենածանր տարրը:
Լրացուցիչ
- Ստորև բերված շարքից V ենթախմբից ատոմ պարունակող թթուները և դասավորիր դրանք ըստ օքսիդիչ հատկությունների նվազման կարգի: Որպես պատասխան ներկայացրու 1. թթուների համարները 1)HPO3,,2)H2SO4,3)HNO3,4)HSbO3,5)HBrO4,6)H3AsO4 2. Քո ընտրած թթուներից ամենաուժեղ օքսիդիչի 3.6 մոլ քանակով մոլեկուլում պրոտոնների քանակը (մոլ)։
2.Լրացրու ընտրելով իոնային միացությունը, հաշվի առնելով, որ ազոտը ցուցաբերում է −3 օքսիդացման աստիճան:
Նյութ բանաձևը Մոլային զանգվածը (գ/մոլ) Նյութի անվանումը
Na3N
LINO3
NO
3.Քիմիական ռեակցիաներ
Ավարտի՛ր քիմիական ռեակցիաների հավասարումները .
ՆՇԵԼ ՏԵՍԱԿԸ
KOH + HNO₃ → … + …
Ca(OH)₂ + SO₂ → … + H₂O
Fe(OH)₃ t° → … + H₂O
4.Իրականացրե՛ք հետևյալ փոխարկումները՝ նշելով պայմանները.
H2O ->H2 ->H2S
English 3/16/2026
Does Debbie likes Greek food?
like
Did Anne and Carlo went to Spain last year?
go
Was Dawn and Jennifer with you?
Were
Has Claudia a haircut every Thursday?
have
Have you buy the new Arctic Monkeys CD yet?
bought
Does Tim going to be in the school play?
Is
It would be the best thing to do?
Would
Were you play basketball when it started snowing?
playing
how
did
What
Who
did
Did
were
What
Did
You live in a village, I. don’t you?
You’re not fifteen years old, H. aren’t you?
Carol has a maths test tomorrow, G. will she?
They were having lunch at the time, J. am I?
You’ve been to France, B. have you?
I’m not the only one, A. weren’t they?
They all passed the test, D. didn’t they?
You haven’t seen Linda anywhere, C. don’t you?
She won’t tell anyone else, F. haven’t you?
This is the right DVD, E. are you?
Mark doesn’t eat meat, does he?
We should phone Grandma, shouldn’t we?
I didn’t get you into trouble, did I?
You weren’t waiting for me, were you?
Jill has finished her homework, hasn’t she?
You’ll call me later, won’t you?
Let’s go out tonight, shall we?
I’m going to pass the exam, aren’t I?
Excuse me. Could you tell me how much these jeans are, please?
Can you let me know what time the train arrives?
Do you know if the show starts at seven o’clock?
I wonder if you could tell me what the difference is.
I wonder if you know who I should ask.
I wonder if you could tell me where the post office is.
Could you tell me why you did that?
Can you let me know how much the holiday will cost?
Could you tell me if there are any cafés near here?
Do you know if Jim likes jazz music?
illegal
responsible
social
familiar
typical
habit
Դաս 14. (09.03-15.03)
§27. ՄԱԳՆԻՍԱԿԱՆ ԴԱՇՏԻ ԱԶԴԵՑՈՒԹՅՈՒՆԸ ՀՈՍԱՆՔԱԿԻՐ ՇՐՋԱՆԱԿԻ ՎՐԱ: ԷԼԵԿՏՐԱՇԱՐԺԻՉ
§28. ԷԼԵԿՏՐԱՄԱԳՆԻՍԱԿԱՆ ՄԱԿԱԾՄԱՆ ԵՐԵՎՈՒՅԹԸ
§29. ԷԼԵԿՏՐԱՄԱԳՆԻՍԱԿԱՆ ԴԱՇՏ: ԷԼԵԿՏՐԱՄԱԳՆԻՍԱԿԱՆ ԱԼԻՔՆԵՐ
Հարցեր և առաջադրանքներ
- Ո՞ր ուժն են անվանում Ամպերի ուժ:
Ամպերի ուժը այն ուժն է, որը մագնիսական դաշտը ազդում է հոսանքակիր հաղորդչի վրա։
- Ինչպե՞ս է ուղղված մագնիսական դաշտում հոսանքակիր հաղորդիչի վրա ազդող ուժը:
Այն ուղղված է հոսանքի ուղղությանը և մագնիսական դաշտի գծերին ուղղահայաց (որոշվում է ձախ ձեռքի կանոնով)։
- Մագնիսական դաշտում հոսանքակիր շրջանակի ո՞ր դիրքում է նրա վրա ազդող ուժերի մոմենտը զրո:
Երբ շրջանակի հարթությունը ուղղահայաց է մագնիսական դաշտի գծերին։
- Ի՞նչ է էլեկտրաշարժիչը, և ի՞նչ կառուցվածք ունի այն:
Էլեկտրաշարժիչը սարք է, որը էլեկտրական էներգիան փոխում է մեխանիկական էներգիայի։
Հիմնական մասերն են․
- մագնիսներ
- հոսանքակիր շրջանակ (կոճ)
- կոլեկտոր
- խոզանակներ
- առանցք
- Ի՞նչ դեր է կատարում կոլեկտորն էլեկտրաշարժիչում։
Կոլեկտորը փոխում է շրջանակում հոսանքի ուղղությունը, որպեսզի շարժումը շարունակվի նույն ուղղությամբ։
- Ինչ առավելություններ ունեն էլեկտրաշարժիչները:
բարձր արդյունավետություն
քիչ աղմուկ
հեշտ կառավարում
քիչ վնասակար գազեր
- Ո՞ր երևույթն են անվանում էլեկտրամագնիսական մակածում։
- Ի՞նչ տեղի կունենա, եթե Ֆարադեյի փորձերում մեկ մագնիսի փոխարեն կոճի մեջ մտցնենք իրար հպված երկու մագնիս, որոնց բևեռները՝ ա. համընկնում են, բ. հակադիր են:
- Ի՞նչ կառուցվածք ունի փոփոխական հոսանքի պարզագույն գեներատորը։
- Ո՞ր հոսանքն են անվանում փոփոխական:
- Ի՞նչ հաճախություն ունի մեր երկրում օգտագործվող փոփոխական հոսանքը:
- Ի՞նչ էներգիայի շնորհիվ է արտադրվում էլեկտրաէներգիան`ա. հիդրոէլեկտրակայաններում,բ. ջերմաէլեկտրակայաններում:
- Ի՞նչ է էլեկտրամագնիսական դաշտը:
- Ի՞նչ է էլեկտրամագնիսական ալիքը։
- Գրե՛ք էլեկտրամագնիսական ալիքի տարածման արագության, ալիքի երկարության և տատանումների հաճախության կապն արտահայտող բանաձևը:
- Որքան է էլեկտրամագնիսական ալիքի տարածման արագությունը վակուումում:
Ուսումնական նախագիծ`«Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների վրա»
Տևողությունը` շուրջտարյա
Մասնակիցներ՝ Ավագ դպրոցի 9-12 րդ դասարանի սովորողներ
Նպատակը՝
Իմանալ, թե ինչպես է մագնիսական դաշտն ազդում Երկրի կենսաբանական օբյեկտների վրա
Սովորել աշխատել տեղեկատվության հետ
Բացահայտել մագնիսական դաշտերի հատկությունները և վերլուծել ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների վրա
Խնդիրները՝
Ուսումնասիրել մագնիսական դաշտերի ազդեցությունը բուսական և կենդանական օրգանիզմների վրա
Ուսումնասիրել մագնիսական դաշտի ազդեցության աստիճանը մարդու առողջության վրա
Բացահայտել մագնիսական դաշտերի դրական և բացասական կողմերը
Գտնել արդյունավետ միջոց՝ լուծելու մագնիսական դաշտերի ազդեցության խնդիրը
Ընթացքը՝
Մագնիսական դաշտը և դրա հատկությունները
Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը բույսերի վրա
Մագնիսական դաշտ և ջուր
Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը մարդու վրա
Մագնիսական փոթորիկներ
Ինչ՞ տեղի կունենա, եթե Երկրի մագնիսական դաշտն անհետանա:
Մագնիսների կիրառումը մարդու կյանքում
Մագնիսական դաշտի ազդեցությունը կենդանիների վրա
Պարապմունք 11.
Հարցեր և առաջադրանքներ
92. 70:2=35
93. 56:2=28
84:2=42
180-
Պարապմունք 10
Մարտի 2-6
Ազոտի ենթախումբ
- Ազոտի ենթախմբի ընդհանուր բնութագիրը
- Ազոտ: Ամոնիակ: Քիմիական հավասարակշռություն
- Ազոտի օքսիդները: Ազոտական թթու Հարցեր
Ինչպե՞ս է փոխվում ատոմային շառավիղը ազոտի ենթախմբում վերևից ներքև։
Վերևից ներքև ատոմային շառավիղը մեծանում է
Ո՞ր տարրերն են ոչ մետաղներ ազոտի ենթախմբում։
Ոչ մետաղներ են՝ Ազոտ (N), Ֆոսֆոր (P)
Ո՞ր տարրերն են կիսամետաղներ ազոտի ենթախմբում։
Կիսամետաղներ են՝ Արսեն (As), Անտիմոն (Sb)։
Ինչպիսի՞ հիդրիդներ են առաջացնում ազոտի ենթախմբի տարրերը։ Գրիր բանաձևերը:
Հիդրիդը քիմիայում միացություն է, որտեղ ջրածինը (H) միացած է մեկ այլ տարրի հետ։
Սահմանում․
Հիդրիդ կոչվում է այն քիմիական միացությունը, որը կազմված է ջրածնից և մեկ այլ տարրից։
Նրանք առաջացնում են EH₃ տեսակի հիդրիդներ։
Օրինակ՝
NH₃ – ամոնիակ
PH₃ – ֆոսֆին
AsH₃ – արսին
SbH₃ – ստիբին
Ընտրիր ճիշտ պատասխանը
Ազոտի հիդրիդն է՝
ա) H₂O
բ) NH₃
գ) CH₄
Ո՞րն է ազոտի օքսիդը։
ա) NO
բ) CO
գ) SO₂
Ո՞ր տարրն է ազոտի ենթախմբից։
ա) Cl
բ) P
գ) O
Լրացնել բաց թողնվածը
Ազոտի ենթախմբի տարրերը արտաքին շերտում ունեն __5__ էլեկտրոն։
Ազոտի քիմիական նշանն է __N__։
Ամոնիակի բանաձևն է __NH₃_։
Պարապմունք 9.
Հարցեր և առաջադրանքներ
1.Շրջանագծի AB և CD լարերը հատվում են K կետում: Գտեք <DKB-ն, եթե այդ անկյան և դրան հակադիր անկյան ներսում ընկած աղեղների աստիճանային չափերը 67° և 45° են:
<DKB = 56
—————
2. Շրջանագծի AB և CD լարերը հատվում են M կետում: Գտեք <DMB-ն, եթե այդ անկյան և դրան հակադիր անկյան ներսում ընկած աղեղների աստիճանային չափերը 60° և 40° են:
<DMB = 50
—————
3. Գտե՛ք շրջանագծի դրսի կետից տարված երկու հատողներով կազմված անկյունը, եթե այդ անկյան ներսում ընկած աղեղները 130° և 50° են:
40
—————
4. Գտե՛ք շրջանագծի դրսի կետից տարված երկու հատողներով կազմված անկյունը, եթե այդ անկյան ներսում ընկած աղեղները 100° և 60° են:
20
—————
5. Շրջանագծի դրսի կետից տարված երկու հատողներով կազմված անկյունը 26° է: Շրջանագծի՝ այդ անկյան ներսում ընկած աղեղները հարաբերում են, ինչպես 5:3: Գտե՛ք այդ աղեղների աստիճանային չափերը:
78, 130
—————
Հարցեր նախորդ պարապմունքներից։
6. Եռանկյան կողմերն են՝ 13 սմ, 14սմ և 15սմ։ Գտիր եռանկյան մակերեսը Հերոնի բանաձևով։
S = 84
—————
7. Զուգահեռագծի կողմերն են 8 սմ և 10 սմ, իսկ նրանց միջև անկյունը 30° է։ Գտնել մակերեսը։
S = 40
—————
8. Գտնել 3, 4, 5 կողմերով եռանկյան ներգծած և արտագծած շրջանագծերի շառավիղները։
r = 1
R = 2.5
—————
9. Եռանկյան կողմերն են 5 սմ, 5 սմ, 6 սմ։ Գտիր նրան արտագծած շրջանագծի շառավիղը։
R = 25/8
—————
10.Շեղանկյան անկյունագծերն են՝ 16, 12: Գտիր շեղանկյան կողմը, մակերեսը։
a = b = c = d = 10
S = 96
Պարապմունք 8.
+Կենտրոնային և ներգծյալ անկյուններ
Սահմանում։ Այն անկյունը, որի գագաթը շրջանագծի կենտրոնն է, կոչվում է կենտրոնային անկյուն, տես նկարը։
Սահմանում: AOB չփռված կենտրոնային անկյան ներսում ընկած աղեղի աստիճանային չափը հավասար է AOE անկյանը, տես նկարը՝
AB աղեղի աստիճանային չափը, ինչպես և աղեղը, կնշանակենք :
Սահմանում: Այն անկյունը, որի գագաթը շրջանագծի վրա է, իսկ կողմերը հատում են շրջանագիծը, կոչվում է ներգծյալ անկյուն, տես նկարը։
Թեորեմ։ Ներգծյալ անկյունը չափվում է այն աղեղի կեսով, որի վրա հենված է, տես նկարը
Հետևանք 1։ Միևնույն աղեղի վրա հենված ներգծյալ անկյունները հավասար են, տես նկարը։
Հետևանք 2: Տրամագծի վրա հենված ներգծյալ անկյունը ուղիղ է, տես նկարը
Հարցեր և առաջադրանքներ։
1.Ո՞ր անկյունն է կոչվում կենտրոնային անկյուն։
Սահմանում։ Այն անկյունը, որի գագաթը շրջանագծի կենտրոնն է, կոչվում է կենտրոնային անկյուն
2.Ո՞ր անկյունն է կոչվում ներգծյալ անկյուն։
AB աղեղի աստիճանային չափը, ինչպես և աղեղը, կնշանակենք :
Սահմանում: Այն անկյունը, որի գագաթը շրջանագծի վրա է, իսկ կողմերը հատում են շրջանագիծը, կոչվում է ներգծյալ անկյուն,
3.Ինչպե՞ս է որոշվում կենտրոնային անկյան աստիճանային չափը։
4.Ինչպե՞ս է որոշվում ներգծյալ անկյան աստճանային չափը։
5.Ինչքա՞ն է շրջանագծի տրամագծին հենված ներգծյալ անկյան աստիճանային չափը։
6.Միևնույն աղեղին հենված անկյունների մասին ի՞նչ կարող ես ասել։
7. AB աղեղի վրա հենված կենտրոնային անկյունը 55° է: Ինչքա՞ն է AB աղեղի աստիճանային չափը: Պատասխանը հիմնավորեք:
8. Ինչի՞ է հավասար 67°–ի աղեղի վրա հենված կենտրոնային անկ– յունը:
9. O կենտրոնով շրջանագծի AB և BC աղեղները համապատաս– խանաբար 82° և 26° են: Գտե՛ք AOC անկյունը: Քննարկե՛ք բոլոր հնարավոր դեպքերը:
10. AB-ն և BC-ն O կենտրոնով շրջանագծի լարերն են: ABC և AOC անկյուններից ո՞րն է կենտրոնային, որը` ներգծյալ:
11. Գտե՛ք 96°–ի աղեղի վրա հենված ներգծյալ անկյան աստիճանային չափը:
12. A, B, C, D կետերը շրջանագծի վրա են (նշված հերթականությամբ): Ապացուցեք, որ ADB անկյունը հավասար է ACB անկյանը:
13. Շրջանագծի A կետը միացված է A կետով չանցնող տրամագծի ծայրակետերին: Ինչպիսի՞ն է առաջացած եռանկյունը: Պատասխանը հիմնավորե՛ք:
14. A, B և C կետերը կիսաշրջանագծի վրա են, ընդ որում՝ AC-ն տրա– մագիծ է: AB և BC աղեղների աստիճանային չափերը հարաբերում են, ինչպես 2:3: Գտեք ABC, ACB և BAC անկյունները:
Խորեն Սարգսյանի բլոգ 