Խորեն Սարգսյանի բլոգ

Բնութագրել Ֆրանսիայի աշխարհագրական դիրքը: 

Ֆրանսիան գտնվում է Եվրոպայի ծայր արևմուտքում և ունի շատ հարմար տնտեսաաշխարհագրական դիրք։ Աշխարհագրական դիրքի բնորորշ գծերն են

ա) հարմար հարևանային դիրքը։ Նրա բոլոր հարևանները Եվրամիության անդամ զարգացած երկրներ են։

բ) Երկու անգամ ավելի երկար ծովային սահմանները, քան ցամաքայինը։ Ատլանտյան օվկիանոսի և նրա մասը կազմող Միջերկրական ծովի հետ սահմանակցումը հնարավորություն է տալիս ակտիվ մասնակցություն ունենալ համաշխարհային ծովային առևտրին։

գ) Տարանցիկ դիրքը, քանի այստեցով են անցնում Մեջորկրական ծովից դեպի Հյուսիսային ծով և Իսպանիայից դեպի Իտալիա ու Եվրոպայի այլ երկրներ անցնող կարևոր ճանապարհները։

Որո՞նք են ֆրանսիայի տնտեսության զարգացման նախադրյալները
Հարմար աշխարհագրական դիրքը, համեմատաբար հարթ մակերևույթը, բնական պաշարները, հարուստ ջրային և հողային ռեսուրսներ, բարենպաստ կլիմա։

Ի՞նչ դեր ունի Ֆրանսիան ժամանակակից աշխարհում և տարածաշրջանում:

Ֆրանսիան Եվրամիության և Եվրոպական խորհդրի հիմնադիրներից է։ Ֆրանսիական Ստրասբուրգ քաղաքում գտնվում են Եվրախորհրդարանը և Եվրոպական խորհրդը։ Ֆրանսիան բնապահպանության համար պայքարող առաջատար երկրներից է, ինչպես նաև մարդու իրավունքների, ժողովրդավարության համար պայքարող։ Ֆրանսիայի հայտնի կարգախոսն է՝ ազատություն, հավասարություն, եղբայրություն։

Ուրվագծային քարտեզի վրա նշել, Ֆրանսիայի հարևան պետությունները և ափերը ողողող ջրային ավազանները:

Որոնք են Ֆրանսիայիում զբոսաշրջության և հանգստի կազմակերպման ռեսուրսները։

Միջերկրական ծովի բարձրորակ լողափերը, Ալպերի հանգստավայրերը, զարգացած ճանապարհային և տրանսպորտային ցանցը, պատմամշակութային վայրերը, ճարտարապետություն։ Տարեկան ֆրանսիան այցելում են 70-75 միլիոն զբոսարջիկ։

Թեմա՝ Հավասարումների եվ հավասարումների համակարգերի համարժեքությունը։

Հավասարումները, որի ձախ և աջ մասերը x-ի և y-ի նկատմամբ առաջին աստիճանի բազմանդամներ կամ թվեր են, անվանում են x և y երկու փոփոխականներով գծային հավասարում:

Օրինակ՝

• 2x – 3y + 1 = 0
• 5x – 4y = 3x – 1
• 2x – 10y = 7

Գծային հավասարման ձախ և աջ մասերում գտնվող բազմանդամների անդամներն անվանում են այդ հավասարման անդամներ:

Երկու հավասարումներ անվանում են համարժեք, եթե առաջին հավասարման ցանկացած լուծում լուծում է նաև երկրորդ հավասարման համար, իսկ երկրորդի ցանկացած լուծում նաև առաջինի լուծում է: Համարժեք են նաև այնպիսի երկու հավասարումները, որոնցից յուրաքանչյուրը լուծում չունի:

1) Եթե հավասարման երկու մասը բազմապատկենք զրոյից տարբեր միևնույն թվով (կամ բաժանենք միևնույն թվի վրա), ապա կստանանք սկզբնական հավասարմանը համարժեք հավասարում:

Օրինակ, 2x-3y+1=0 և 4x-6y+2=0 հավասարումները համարժեք են:

2) Եթե հավասարման որևէ անդամ հակադիր նշանով տեղափոխենք նրա մի մասից մյուսը, ապա կստանանք սկզբնական հավասարմանը համարժեք հավասարում:

Օրինակ, 5x-4y=3x-1 և 5x-4y-3x+1=0 հավասարումները համարժեք են:

3) Եթե գծային հավասարման ձախ և աջ մասերում կատարվի նման անդամների միացում, ապա կստացվի սկզբնական հավասարմանը համարժեք հավասարում:

Օրինակ, 2x-7+3x-4=y և 5x-11=y հավասարումները համարժեք են:

Հավասարումների երկու համակարգեր անվանում են համարժեք, եթե առաջին համակարգի ցանկացած լուծում երկրորդ համակարգի լուծում է, և երկրորդ համակարգի ցանկացած լուծում առաջին համակարգի լուծում է: Համարժեք են նաև այն համակարգերը, որոնցից յուրաքանչյուրը լուծում չունի:

Ակնհայտ է, որ համակարգի հավասարումներից մեկը փոխարինվի իրեն համարժեք հավասարումով, ապա ստացված համակարգը համարժեք կլինի սկզբնական համակարգին:

Եթե

համակարգում անհայտների գործակիցները զրոյից տարբեր են և բավարարում են հետևյալ պայմանին՝

ապա այդ համակարգը լուծում չունի, իսկ եթե տեղի ունի հետևյալ պայմանը՝

ապա այդ համակարգն ունի անթիվ բազմության լուծումներ:

Առաջադրանքներ։

1․ Համարժե՞ ք են արդյոք հավասարումները․

1․ ոչ

2․ այո

3․ոչ

2․ Կազմել տված հավասարմանը համարժեք հավասարում.

ա) 4x – 2 + y = 0 

բ) 5x + 4y – 2 = 2x – 3y + 5 

գ) 3x + 6y – 9 = 0 

դ) x – y – 1 = 0

3․ Համարժե՞ք են արդյոք հավասարումների համակարգերը.

x-y+3=2x+y-4
x-y+3-2x-y+4
-x-2y+7

-x+y-3=2(y-3)+y-4
-x+y-3=2y-6+y-4
-x+y-3-2y+6-y+4
-x-2y+7

Այո

3x-y+2=-x+y-3
3x-y+2+x-y+3
4x-2y+5

3x-y+2=2x-1
3x-y+2-2x+1
1x-y+3

ոչ

4x-2y-5=x-y-2
4x-2y-5-x+y+2
3x-y-3

4(2-y)-2y-5=-x+2-y
8-2y-2y-5+x-2+y
1-3y+x

4․ Կազմել տված համակարգին համարժեք համակարգ.․

5․ Ինչպիսի՞ a-ի դեպքում են հավասարումների համակարգերը համարժեք․

Թեմա՝ Սեղանի միջին գիծը։

Սահմանում ՝ Սեղանի սրունքների միջնակետերը միացնող հատվածը կոչվում է սեղանի միջին գիծ:

Սեղանի միջին գծի հատկությւնը։

Սեղանի միջին գիծը զուգահեռ է հիմքերին և հավասար է նրանց կիսագումարին:

EF∥BC և EF∥AD EF=(BC+AD)/2

Սեղանն ունի ընդամենը մեկ միջին գիծ:

Հարցեր և առաջադրանքներ։

1․ Ի՞նչն են անվանում սեղանի միջին գիծ։

Սեղանի սրունքների միջնակետերը միացնող հատվածը կոչվում է սեղանի միջին գիծ:

2․ Գրել սեղանի միջին գծի հատկությունը։

Սեղանի միջին գիծը զուգահեռ է հիմքերին և հավասար է նրանց կիսագումարին:

3․ GEOGEBRA ծրագրով գծել հավասարասրուն սեղան,  գծել միջին գիծը։ Հավասարասրուն սեղանը քանի՞ միջին գիծ ունի։

4․ GEOGEBRA ծրագրով գծել ուղղանկյուն  սեղան,  գծել միջին գիծը։ Ուղղանկյուն  սեղանը  քանի՞ միջին գիծ ունի։

5․ Տրված է՝ AE=EB, CF=FD, BC=28 մ, AD=30 մ: Գտնել՝ EF-ը:

EF = (30+28)/2 = 58/2 = 29

6․ Սեղանի հիմքերն  են 42 սմ և 24 սմ։ Գտնել սեղանի միջին գծի երկարությունը։

42+24=66
66/2=33սմ

7․ Սեղանի հիմքերը հարաբերում են, ինչպես 2 : 4, իսկ միջին գիծը 21 սմ է: Գտնել սեղանի հիմքերը:

21*2=42սմ
2+4=6
42/6=7սմ
7*2=14սմ
7*4=28սմ

8․ Ուղղանկյուն սեղանի սուր անկյունը 45^օ  է ։ Գտնել մնացած անկյունները։

360-90-90-45=135սմ

9․ Ուղղանկյուն սեղանի սուր անկյունը 45° է: Փոքր սրունքը 12 սմ է, իսկ մեծ հիմքը՝ 18 սմ: Գտնել սեղանի փոքր հիմքը:

1․ Ո՚ր պատկերն է կոչվում սեղան: GEOGEBRA ծրագրով գծել սեղան:

Սեղան է կոչվում այն քառանկյունը, որի երկու կողմերը զուգահեռ են, իսկ մյուս երկուսը զուգահեռ չեն:

2․Ինչպե՞ս են կոչվում սեղանի կողմերը:

Սեղանի զուգահեռ կողմերը կոչվում են հիմքեր:
Սեղանի ոչ զուգահեռ կողմերը, կոչվում են սրունքներ:

3․ Ո՚ր պատկերն է կոչվում հավասարասրուն սեղան:

Սեղանը, որի սրունքները հավասար են, կոչվում է հավասարասրուն սեղան:

4․ Թվարկել սեղանի տեսակները: GEOGEBRA ծրագրով գծել այդ պատկերները:

Ուղղանկյուն սեղան

Հավասարասրուն սեղան

5․ Նշել ճիշտ պնդումը:

ա) Ցանկացած սեղանի հիմքերը զուգահեռ են:

բ) Հավասարասրուն սեղանի սրունքները զուգահեռ են:

գ) Ուղղանկյուն սեղանի հիմքերը հավասար են:

․ Տրված է՝ ∢A=37°∢C=121°։ Գտնել ∢B,∢D

∢B = 180-37 = 143
∢D = 180-121 = 59

7․ Հաշվել ABCD սեղանի անկյունները, եթե  ∢A=30°

∢A = ∢D = 30°
∢B = ∢C = 180 — 30 = 150

8․ ABCD սեղանի AB սրունքը հիմքի հետ կազմում է 30°: Հաշվիր BK բարձրությունը, եթե AB կողմը 30 սմ է:

BK = AB/2 = 30/2 = 15

9․ Սեղանի հիմքերի հարաբերությունը հավասար է 2:7: Հաշվել սեղանի մեծ հիմքը, եթե նրա փոքր հիմքը հավասար է 12 սմ -ի:
12 / 2 = 6
6*7 = 42

10․ Սեղանի կողմերը հարաբերում են ինչպես՝ 7:6:10:9, իսկ սեղանի պարագիծը 128 սմ է: Հաշվիր սեղանի կողմերը:

7 + 6 + 10 + 9 = 32
128 / 32 = 4
4 * 7 = 28
4 * 6 = 24
4 * 10 = 40
4 * 9 = 36

Какую основную мысль хотел донести автор басни?

Автор басни хотел сказать, что если что-то нам кажется сложным, то сперва надо думать просто и логично.

Почему механик был так уверен в своих силах?

Потому что механик думал что он самый мудрый и он может делать что угодно.

Как реагировали окружающие на попытки механика открыть Ларец?

То шепчутся, то смеются меж собой.

Что символизирует Ларец в контексте басни?

Ларец символизирует загадки, проблемы и.т.д.

Какие качества механика проявляются в процессе его попыток открыть Ларец?

он не сдавался, он упорно трудился, он настойчиво хотел открыть Ларец.

Задание 1. Дополните предложения.

Басня – это короткий рассказ,  в котором действуют животные и предметы. А подразумеваются люди и их жизнь.

В баснях высмеиваются пороки людей: страх, лень, жадность и неблагодарность.

Басня содержит две части: первый часть и второй часть.

Задание 2. Дайте определение словам.

Мудрость – способность человека мыслить и действовать в соответствии с высшими целями жизни, возвышаясь над ограниченностью частных и преходящих интересов.

Ларчик– Ларчик это красивая коробка где можно поставить ожерелья.

Механики мудрец – человек который хорошо понимает в механизмах.

Исподтишка (смеяться) – смех в тихоню.

Задание 3. Тест.

Կոմիտասը ինձ ժամանակակից մարդ էր. «Եղբայր Սողոմոնը», ինչպես կոչում էինք նրան Գևորգյան ճեմարանում. տարիներ ապրել ենք նույն հարկի տակ, խոսել, կատակել: Ճամփորդել ենք միասին հայ գյուղերն ու ուխտատեղիները (Սևան, Հառիճ), ուրնա երգեր էր հավաքում: Եղել ենք միասին Եվրոպայում, Ստամբուլում. բայց այս ամենը թվում է ինձ ո՛չ իրական: Կոմիտասը ինձ համար հիմա լեգենդ է, հեռավոր առասպել, և նրա կյանքն ու փառապանծ գործը մի չքնաղ հրաշապատում։
Կոմիտասը մեր ժողովրդի հպարտությունն է. նրա գործը՝ մեր ազգային անսպառ հարստությունը:

Ինչո՞վ է արժանացել նա մեր ժողովրդի այս բարձր գնահատանքին: Նա ո՛չ օպերաներ է գրել, ո՛չ օրատորիաներ, թերևս մի քանի արիաներ կամ ռոմանսներ միայն: Բայց ավելի մեծ գործ է կատարել, քան այդ բոլորը: Նա հայտնագործել է մեր ազգային երգը, հայկական երաժշտությունը, ազգային մելոսը՝ ինքնուրույն, ինքնատիպ և անաղարտ: Նա հիմն է դրել ազգային երաժշտական կուլտուրայի:
Մարդիկ կային, հայեր և օտարներ, որոնք պնդում էին, թե հայ ժողովուրդը ազգային երաժշտություն չունի, թե նրա երգը նմանողություն է եվրոպականին, թրքականին, քրդականին…

Կոմիտասը անխոջ աշխատասիրությամբ, իր հանճարի ուժով, իր զարմանալի ինտուիցիայի շնորհիվ, նաև իր տեսական լուրջ պատրաստությամբ ապացուցեց հակառակը, ապացուցեց հայ երաժշտության ինքնուրույն գոյությունը՝ բխած հայ ժողովրդի հոգուց և դարերի միջով մեզ հասած: Նա դիմեց հայ երգի ակունքին՝ հայ շինականի, գեղջուկի, աշխատավորի երգին: Արարատյան դաշտի, Շիրակի, Վանի, Մուշի ժողովրդական երգերին: Նա ուզեց հայկական երկրի բնության մեջ, հայ գեղջուկի շրթունքներից լսել հայ եղանակներն ու երգի խոսքերը:

Նա խառնվեց այդ երգերը ստեղծող ժողովրդի հետ, ներձուլվեց նրա հետ. ներապրեց նրա երգերը և սրտով հասկացավ, որ հայ երգի ոճը թաքնված է ժողովրդի այդ երգերի մեջ, միայն պետք է մաքրել այդ երգերը օտարամուտ ժանգից ու անտեղի զարդերից, որոնք աղարտել էին հայ երգը: Եվ ցույց տվեց աշխարհին մեր ազգային երգը՝ մաքրած, ինքնուրույն և անաղարտ:

Կոլտուրական ժողովուրդները՝ ռուսները, ֆրանսիացիները, իտալացիները ընդունեցին հայ երաժշտության ինքնուրույնությունը և հիացմունքով տեսան մի նոր գեղեցկություն, մի նոր երգ, մի նոր համամարդկային հարստություն:

Հիշում եմ մի գեղեցիկ օր: Էջմիածնում հյուր էի Կոմիտասի մոտ. նստել էինք նրա փոքրիկ պարտեզում, ստվերաշատ տանձենու տակ: Կոմիտասը նոր էր գտել «Մոկաց Միրզան» և մշակել էր այդ էպիկական հուժկու երգը: Շատ ոգևորված և երջանիկ էր զգում իրեն այդ գյուտով: Կատարեց ինձ մոտ արվեստի բացարձակ կատարելությամբ: Ես հիացաց էի և նույնպես երջանկացած: Դեռ միչև այսօր ես հոգուս մեջ տեսնում եմ ոգևորված Կոմիտասին և լսում նրա սրտաբուխ ձայնը: Կոմիտասը հրապուրել, հմայել էր ինձ:

– Այս երգը շատ հին է,- ասաց նա,- հեթանոսական դարերից, թերևս: Տե՛ս, ի՜նչ հզոր ձայներ կան, ի՜նչ խրոխտ շեշտեր: Մեր բարձր լեռներից, շառաչուն ջրերից, խոժոռ ժայռերից են ծագում առել: Մեր քաջ նահատակների հոգուց է բխել այս առնական երգը: Այնքա՜ն հին է նա, որ անշուշտ Ձենով Օհանը երգել է, Սասունցի Դավիթը լսել…

Եվ ուրախությունից փայլում էին նրա աչքերը: Մեր գյուղական ժողովրդից վերցրած երգը Կոմիտասը բյուրեղացրած վերադարձրեց նրան: Այդ երգը եկավ քաղաք, բարձրացավ բեմերի վրա, հաղթական հնչեց բոլոր հանդեսներում:

Ուր որ հայ կա, այնտեղ է և Կոմիտասի երգը: Նրա երգով մեր ժողովուրդը ավելի գիտակցաբար զգաց իրեն, ավելի կապվեց իրար հետ, ինքնաճանաչեց: Հայ հասարակությունը զգաց աշխատավոր ժողովրդի վիշտն ու հրճվանքը, նրա աշխատանքի պաֆոսը, նրա սերը դեպի իր հայրենի բնությունը:

Կոմիտասը հայ երգով լույս աշխարհ հանեց դարերի խավարի մեջ կեղեքված ժողովրդի խուլ բողոքն ու ցասումը բռնության, ստրկության դեմ. Նրա խեղդված վիշտը, իրավազուրկ կյանքը և պայծառ ապագայի հանդեպ տածած հավատը…

Առաջադրանքներ

1. Ի՞նչ է ասում Իսահակյանը՝

ա․ հայ ազգային երգի մասին

Ուր որ հայ կա, այնտեղ է և Կոմիտասի երգը.

Կոմիտասը ապացուցեց, որ մենք կարող ենք հայկական երաժշտություն ունենալ։Իր երաժշտության շնորհիվ՝ նա մի դուռ բացեց հայերի համար։ Կոմիտասը մեր ժողովրդի հպարտությունն է. նրա գործը՝ մեր ազգային անսպառ հարստությունն է։ Նա գրել է հայկական երաժշտություն։ Նա է հիմք դրել ազգային երաժշտությանը։ Բոլորը նրան շատ էին սիրում։

բ․ Կոմիտասի մասին

Ինչո՞վ է արժանացել նա մեր ժողովրդի այս բարձր գնահատանքին: Նա ո՛չ օպերաներ է գրել, ո՛չ օրատորիաներ, թերևս մի քանի արիաներ կամ ռոմանսներ միայն: Բայց ավելի մեծ գործ է կատարել, քան այդ բոլորը: Նա հայտնագործել է մեր ազգային երգը, հայկական երաժշտությունը՝ ինքնուրույն, ինքնատիպ և անաղարտ: Նա հիմն է դրել ազգային երաժշտական կուլտուրայի:

2․Իսկ ո՞վ է Կոմիտասը քեզ համար։

Կոմիտասը ինձ համար աշխարհի ամենալավ երգահանն է։ Նա շատ աշխատասեր մարդ էր։ Հենց դա է ինձ ամենաշատը դուր գալիս իր մեջ։ Մենք շատ անգամներ դպրոցում երգել ենք նրա երգերը, դա Կոմիտասի մեզ թողած ժառանգությունն է։

3. Դուրս գրի՛ր անհասկանալի բառերը և բացատրի՛ր:

Անսպառ – չվերջացող,
Ակունք – Անցք, որից բխում Է ջուրը, ջրի ակ,
Ոճ – Շարժուձևերի՝ խոսելու՝ հագնվելու ևն յուրահատուկ անհատական եղանակ,
Խրոխտ – Հպարտությամբ լի՝ համակված, հպարտ, սեգ: Խրոխտ երիտասարդ,
Խոժոռ – Մռայլ հայացք՝ դեմք՝ նայվածք ունեցող, խստադեմ, խոժոռադեմ,
Կեղեքել – Գզգզել, պատառոտել, բզիկ-բզիկ անել,
Ցասում – Սաստիկ զայրույթ՝ բարկություն, կատաղություն։

1. Նշել Գերմանիայի աշխարհագրական դիրքի առավելություններն ու թերությունները:
   • • Աշխարհագրական դիրքի առավելությունները նրանում է , որ Գերմանիան ունի լիքը ջրային ավազաններ, հարևաններ երկրները Եվրամիության անդամներ են, Գերմանիան գտնվում է Եվրոպայի կենտրոնում։  
2. Նշել Գերմանիայի տնտեսության զարգացման նախադրյալները:
   • • Գերմանիան ունի լավ կլիմայական պայմաններ և դրա շնորհիվ ունի բուսաբուծություն, անասնապահություն։ Գերմանիան գտնվում է Եվրոպայի կենտրոնում, և դրա  շնորհիվ նա կարող է զարգացնել իր տնտեսությունը։ Ունի աշխատասեր և մեծ բնակչություն։ Արտահանում է ածուխ։ Նախադրյալներից է նաև ծովային ավազանները։
3. Ի՞նչ դեր ունի Գերմանիան ժամանակակից աշխարհում:
   • • Գերմանիան շատ մեծ դեր ունի ժամանակակից աշխարհում։ Գերմանիայում զարգացած է սպասարկան ոլորտը, ունի նավահանգիստներ, արտահանում է մեքենաներ, քիմիական արտադրություն, ածուխ, հանդիսանում է ամենազարգացած երկրներից մեկը։
4. Ուրվագծային քարտեզի վրա նշել Գերմանիայի հարևան պետությունները, ափերը ողողող ջրային ավազանները:
   • 
5. Գերմանիան քանի՞ երկրամաս ունի:
   • 16
6. Թվարկի՛ր խոշոր գետերը:
   • Պեգնից, Ռեգնից, Նունե, Շփրե, Էմս, Զալե։
7. Բնակչության մասին ի՞նչ գիտես:
   • Գերմանիայի բնակչությունը 2018 թվականի տվյալներով կազմում է 80,887,000 մարդ։ Բնակչության մեծամասնությունը ՝ 90-95 %-ը գերմանացիներ են։ Ապրում են նաև իտալացիներ, լեհեր, հայեր, հույներ, սլովակներ, թուրքեր, դանիացիներ, չեխեր և խորվաթներ։