Գործնական քերականություն․ 15․09

1․ Լրացնել բաց թողնված տառերը։

Ամառային այդ տոթ միջօրեին, երբ հանկարծակի մոլեգնած մրրիկահողմը անթափանց փոշու ամպեր էր բարձրացնում, Էջմիածնի բարձրաշեն Մայր տաճարի դարպասներից ներս ընդարձակ քառակուսի բակում, հավաքվում էին սրտողած հոգևորականները: Ոմանք սև պարեգոտները ամփոփել էին գոտիներով, ոմանք՝ թողել արձակ: Ոմանք կնքուղով էին, ոմանք` գլխաբաց: Չնայած անախորժ քամուն` նրանք, խառնիճաղանջ խմբերով կանգնած սաղարթախիտ ծառերի հովանու տակ, արտակարգ հուզված խոսում էին` տրտում դեմքերին ինչ-որ չարագույն մտահոգություն: Ողջ միաբանությունը իր բոլոր եպիսկոպոսներով, վարդապետներով, սարկավագներով այնտեղ էր: Այնտեղ էր պարգևահասակ Հակոբ եպիսկոպոսը` վշտա…ուկ դեմքով մի մարդ, նրբակազմ Եղիազար վարդապետը` զայրույթից սփրթնած, Գրիգորիս թարգմանիչը, ան…ամ մառանապետ Հովհաննեսը, որ երբևէ որևէ բանի չէր խառնվում: Հավաքվածների մեջ կային նաև կմախք հիշեցնող ճգնավորներ, որոնք հանել էին կոշտ հանդերձներ և պարանե գոտիներով պրկել մեջքը: Նրանք ժու…կալ էին և դժոխքի սարսափի ներ․․․ո խեղդում էին ախորժակը՝ իրենց նվիրելով քաղցի, ծարավի, աղոթքի։

2․ Ճիշտ գրել հետևյալ բաղադրյալ հատուկ անունները՝ փոքրատառերը ըստ անհրաժեշտության փոխարինելով մեծատառերով․

Չինական Ժողովրդական Հանրապետություն, փոքր մասիս, Նոր Արեշ, Պետրոս Առաջին, Ամբոխները խելագարված պոեմ, անվտանգության խորհուրդ, Շախմատի համաշխարհային ֆեդերացիա, Նոր արի, ժողովրդական կրթության գերազանցիկ կրծքանշան։

3․ Տրված դարձվածքներով կազմել մեկական նախադասություն․

Բախտը ժպտալ, քանի գլխանի է, հողին հավասարեցնել, կյանքի կոչել, պոչը կտրել։

Ոչ բոլորին է բախտը ժպտում և նրանք հայտնվում են Ֆրանսիայում։

Նա քանի գլխանի է,որ քեզ վրա ձեռք է բարձրացրել։

Մեկ ձեռքի շարժումով տարիներիս աշխատանքը հողին հավասարեցրեց,կարծես ոչինչ էլ չի եղել։

Այս գաղափարն անպայման պետք է կյանքի կոչվի։

Շան պոչը կտրելով նրա ագրեսիվության վրա չես ազդի։

4․ Գրել հետևյալ բառերի հոմանիշները․

մաքուր-հստակ, ջինջ, վճիտ, ականակիտ,պարզ

անապակ-անարատ, մաքուր, անխառն, անպիղծ, անաղարտ, անեղծ, զուտ, արդար

ահաբեկել-սպառնալ, վախեցնել, սարսափեցնել

անվանարկել-վարկաբեկել, վատաբանել, անպատվել, արատավորել, նսեմացնել, անարգել, համբավազրկել, վատահամբավել

հապաղել-ուշանալ, դանդաղել, համել, համենալ, հեղգալ, տնտնալ

ախտահանել-հականեխել, ապավարակել, վարակազերծել, վարակահանել

ըմպել-խմել, կոնծել, դատարկել, գլխին քաշել

շողոքորթ-երկերեսանի, քծնող, քծնի, քսու, շողոմ, շողոմարար, շողոմքոր

անարգել-արհամարհել, քամահրել, անգոսնել, ընդվայրահարել, անվանարկել, անպատվել, պատվազրկել, խայտառակել

հնազանդվել-լսել, անսալ, հնազանդ լինել, բամբակ դառնալ, գլուխը թեքել, գլուխ ծռել, նվաճվել, հպատակվել, ենթարկվել

անբիծ-ամբիծ, ջինջ, պարզ, անպիղծ, անաղարտ, անարատ, մաքուր

5․ Գրել տրված գոյականներին բնորոշ հատկանիշները․

Գիրք-հաստ, բարակ, բազմաբովանդակ, գույնզգույն

Բժիշկ-գրագետ, վերապատրաստված, խելացի

Քաղաք-բարեկարգ, գեղեցիկ, զարդարված

Դասարան-միասնական, կոկիկ, մաքուր, առաջադեմ

6․ Խմբավորել հականիշները․

Կեղտոտ, արտասվել, գաղտնի, մաքուր, բարի, ուրախանալ, անգութ, անբիծ, նահանջել, անարատ, անսիրտ, գրոհել, չար, բացեիբաց, հրճվել, դաժան, հարձակվել, ի լուր ամենքի, ծիծաղել, բացահայտ, անագորույն, անաղարտ, ինքնակամ, հետ քաշվել, բռնի, ցնծալ։

Կեղտոտ-մաքուր, անաղարտ, անբիծ

Բարի-չար, անգութ, անսիրտ,անագորույն

Գաղտնի-բացահայտ, բացեիբաց, ի լուր ամենքի,

Ուրախանալ,հրճվել, ցնծալ, ծիծաղել-արտասվել

Նահանջել-գրոհել

7․ Տրված ածանցով և բառերից ընտրված համապատասխան արմատներով կազմել 6 ածանցավոր բառ (առանց երկրորդ ածանցի)։

Տ նախածանցով

Կարողություն, տղամարդ, գետեզր, ոհմակ, հաճոյախոսություն, իրական, բզզալ, գեղեցկատես, ձևամոլություն, սնանկ, պարանախաղ, հասանելի։

Տար նախածանցով

Երգահան, վերջնական, կարգապահ, դրամապանակ, գիրանալ, կցակառույց, կուսակալ, կրկնասեռ, նախահարձակ, ձևույթ, տեսականի, համակերպվել։

                                                               Ակ վերջածանցով

Երկրագունդ, կրափոշի, ետնադուռ, աղյուսաշեն, արձանագրություն, բուժօգնություն, հյուղ, կողք, մահագույժ, կատվառյուծ, վտիտ, ընդունելի։

Սեպտեմբերի 15-19


Առաջին մակարդակ-կրկնություն 

1.   Ո՞ր  շարքում   են  գրված  միայն  ֆիզիկական մարմիններ.

    1 )  քանոն, ապակի, գիրք, մեխ, ալյումին, ազոտ

    2)  սեղան, համակարգիչ, տետր, վարդ, մատանի

    3)  երկաթ, ֆոսֆոր, բաժակ,  գրիչ, թթվածին

    4)  պղինձ, ջուր,  սոդա,  արծաթ, ոսկի, ջրածին

2. Ո՞ր  շարքում  են  նյութերը  ներկայացված  ըստ մարդու  օրգանիզմում  դրանց      

             զանգվածային   բաժնի  նվազման.

1)     ածխաջրեր, ջուր, սպիտակուցներ, ճարպեր

2)      սպիտակուցներ, ջուր, ճարպեր, ածխաջրեր

3)      սպիտակուցներ, ածխաջրեր, ջուր, ճարպեր

4)      ջուր, սպիտակուցներ, ճարպեր, ածխաջրեր

3. Ո՞ր  շարքում  են  չվերականգնվող  բնական պաշարների  անվանումները.

      1)   բնական  գազ, անտառային  ծածկույթ, օդ, ջուր

      2)  մաքուր  ջուր, բերրի  հող, նավթ, ածուխ

      3)  բույսեր, կենդանիներ, մետաղներ, օդ

      4)  մետաղներ, բնական  գազ, ածուխ, նավթ

4. Քանի՞  նյութ  է  ներկայացված  հետևյալ բառակապակցություններում. 

   ջրի  կաթիլ,  պղնձե  թաս,  ալյումինե կաթսա, ռետինե գնդակ, պղնձե  կուժ, սառցե  դղյակ.

   1)  3                                         2)  6                                           3)  4                                        4)  5

5. Նշվածներից  ո՞ր  շարքում   են   գրված  միայն   օրգանական   նյութեր.

           1)  ջուր, թթվածին, կավիճ, սպիրտ, ճարպ, քլոր

           2)  կերակրի աղ, սպիտակուց, ճարպ, ազոտ, մեթան

           3)  սախարոզ, քացախաթթու, գլյուկոզ, սպիրտ, օսլա

           4) սոդա, ջուր, ածխաթթու գազ, բենզոլ, ացետոն, օզոն

6. Ո՞ր  շարքում  են  գրված  միայն  պարզ  նյութեր.

         1)  ջուր, ալմաստ, ամոնիակ, օքսիդ, աղ

         2)  ծծումբ, ֆոսֆոր, սոդա, ազոտ, թթու, հիմք

         3)  թթվածին, ալմաստ,  օզոն, ֆուլերեն, ֆոսֆոր

         4)  երկաթ,  ավազ,  դոլոմիտ, գրաֆիտ, մարմար

7. Քանի՞   քիմիական  տարր  է  առաջացնում հետևյալ  պարզ  նյութերը`   թթվածին,  կարբին, սև ֆոսֆոր, օզոն, ալմաստ, կարմիր  ֆոսֆոր, ֆուլերեն, գրաֆիտ, սպիտակ   ֆոսֆոր.   

     1)  6                                   2)  3                                 3)  4                                      4)  5

8. Քանի՞  բարդ  նյութ  է  գրված`  ջրածին,  թթու,  գլյուկոզ, ազոտ,  կաուչուկ,  հիմք, սախարոզ,  ալմաստ,  օսլա,  օքսիդ, երկաթ, ածխաթթու գազ,  աղ,  բութան, օզոն.  

      1) 5                                  2)   7                                 3)   9                                  4)   10

9. Ո՞ր շարքում  են  գրված  միայն  բարդ  նյութերի բանաձևեր.

   1)   Al, HCl,  Cu, Na2SO4                                                3)  H2O, N2, MgO,  Ni, 

   2)   AgBr, H2, CaCO3, P4                                                4)  NaOH, CO2, NH3, CuSO4

  1. Հաշվի՛ր վերջին շարքի բոլոր բարդ նյութերի Mr-ները:

Հարցեր. 

  1. Ո՞ր երևույթն է կոչվում ֆիզիկական,բերել օրինակներ։
  2. Ո՞ր երևույթն է կոչվում քիմիական,բերել օրինակներ։
  3.  Թվարկե՛ք  քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները:   
  4. Ի՞նչ  բնագիտական գիտություններ գիտեք։
  5. Ի՞նչ է նյութը, ի՞նչ է մարմինը։
  6.  Թվարկե՛ք նյութի ֆիզիկական հատկություններ։
  7. Ի՞նչ գիտես նյութի քիմիական հատկությունների մասին։
  8. Ո՞ր նյութերն են կոչվում մաքուր։
  9. Ո՞ր նյութերն են կոչվում խառնուրդներ։

Խառնուրդների բաժանման ի՞նչ եղանակներ գիտեք։             

Առաջադրանք սեպտեմբերի 8-15-ը,9-րդ դասարան

Հայոց ցեղասպանության քաղաքականության սկիզբը Օսմանյան կայսրությունում

Սովորել /էջ 10-15/

Գրել- ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԳԱՂԱՓԱՐՆԵՐ
ա. Ներկայացրո՛ւ։ Ի՞նչ նախապատրաստական քայլեր կատարվեցին մինչ կոտորածների սկսելը։ Ինչո՞ւ ստեղծվեցին «Համիդիե» հեծելագնդերը։
բ. Նշի՛ր։ Ո՞ր քայլերը նպաստեցին Զեյթունի ինքնապաշտպանության հաղթանակին։
գ. Քննի՛ր։ Ինչո՞ւ վանեցիները վայր դրեցին զենքերը։ Արդյոք դա ճի՞շտ որոշում էր։

ՔՆՆԱԴԱՏԱԿԱՆ ՄՏԱԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆ
1. Ճանաչի՛ր ազդեցությունը։ Ի՞նչ նշանակություն ունեցան ինքնապաշտպանական մարտերը։
2. Վերլուծի՛ր։ Կոտորածների իրականացման մեջ ի՞նչ նշանակություն ունեցան կրոնը և մուսուլման հոգևոր առաջնորդները։
3. Բացատրի՛ր։ Ի՞նչ հանգամանքներ խանգարեցին Աբդուլ Համիդ II-ին իրականացնելու հայերի ամբողջական ոչնչացումը:

Ծանոթացեք նաև

Էսսե գրելու չափորոշիչները դպրոցականների համար

  1. Կառուցվածք
    • Ներածություն․ թեմայի ներկայացում, հարցի կարևորության ընդգծում։
    • Հիմնական մաս․ առնվազն 2–3 պարբերություն՝ հիմնավորումներ, փաստարկներ, օրինակներ։
    • Եզրափակում․ ամփոփում, սեփական կարծիքի ձևակերպում, եզրակացություն։
  2. Բովանդակություն
    • Թեմայի ամբողջական բացահայտում։
    • Կապ թեմայի և ներկայացված փաստերի միջև։
    • Հիմնավորված կարծիքներ՝ օրինակներով, պատմական փաստերով, գրականությունից կամ առօրյայից։
  3. Լեզու և ոճ
    • Հստակ և պարզ շարադրանք։
    • Ճիշտ տառագրություն և քերականություն։
    • Ոճը պետք է լինի ուսանողական/դպրոցական՝ առանց չափազանց բարդ գիտական արտահայտությունների, բայց նաև առանց խոսակցական լեզվի։
  4. Ստեղծագործական մոտեցում
    • Սեփական կարծիքի և ինքնատիպ դիտարկումների ներառումը։
    • Նոր գաղափարների առաջադրում, հարցադրումների ձևակերպում։
  5. Ծավալ
    • Միջինում 1-2 էջ (250–400 բառ)։
    • Կարևոր է ոչ թե երկարությունը, այլ թեմայի ամբողջականությունն ու պարզությունը։

 Հնարավոր վերնագրեր էսսեների համար

Հայոց պատմություն

  1. «Սարդարապատի հերոսամարտը՝ գոյապայքարի խորհրդանիշ»
  2. «Տիգրան Մեծի Հայաստանը՝ հզորության և մարտահրավերների օրինակ»
  3. «Հայոց մշակույթի դերը մեր ինքնության պահպանման գործում»

Համաշխարհային պատմություն

  1. «Վերածննդի դարաշրջանը՝ մարդու նոր ընկալում»
  2. «Ֆրանսիական մեծ հեղափոխությունը՝ ազատության գաղափարի հաղթանակ»
  3. «Անվտանգության և խաղաղության խնդիրները Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո»

Ընդհանուր թեմաներ

  1. «Ի՞նչ կարող է սովորել ժամանակակից դեռահասը պատմությունից»
  2. «Անցյալի դասերը՝ ապագայի համար»
  3. «Ինչո՞ւ է պատմությունը կարևոր մեր ինքնության համար»
  4. «Հայոց թագավորների սխրանքները և դրանց դասերը մեր օրերի համար»
  5. «Արտաշես Ա-ի կառավարման դերը Հայոց պատմության մեջ»
  6. «Վանի թագավորությունը և նրա մշակութային ժառանգությունը»
  7. «Ալեքսանդր Մակեդոնացու արշավանքները և դրանց ազդեցությունը հին աշխարհում»
  8. «Հին աշխարհի հինգ մեծագույն հայտնագործությունները»
  9. Պատմական հերոսը, ում կուզենայի հանդիպել»
  10. «Անցյալի դասերը, որոնք պետք են մեր ապագային»
  11. «Ինչպես ես կպատմեի իմ նախնիների մասին օտարերկրացուն»
  12. «Պատմական հայտնագործություն, որը փոխեց աշխարհը»
  13. «Հայոց թագավորների խորհուրդը ժամանակակից առաջնորդներին»

Անհատական նախագիծ

Յուրաքանչյուր ամսվա ընթացքում ընտրել մեկ նախագծային թեմա/դա կարող է լինել թե անհատական, թե «Այլընտրանքային պատմություն» նախագծի  բովանդակությունից ընտրված թեմա/ «Պատմություն»առարկայի շրջանակներում: Այդ աշխատանքը սովորողը ներկայացնում է ամսվա վերջին շաբաթվա ընթացքում: Այդ հետազոտական աշխատանքը  բաղկացած է լինում հետևյալ կետերից՝ նախաբան, ընթացք, ավարտ, եզրակացություն, օգտագործված աղբյուրների հղումները պարտադիր/ ամենաքիչը օգտվել երեք աղբյուրից, ցանկալի է օտարալեզու աղբյուրներից նույնպես օգտվել/:

Роль языка в жизни общества

  1. Язык — это своеобразная совокупность звуков и символов, каждый из которых имеет определенное значение. Язык это важный инструмент человеческого взаимодействия и общения. Благодаря языку мы можем выражать свои мысли в материальной речевой форме. 

Если бы не было языка, то я не представляю, как бы мы общались. В любом случае, человек придумал бы способ, чтобы доходчиво что-то объяснить другому человеку (например, язык жестов и др.). Не зря в каждом государстве есть свой язык.

Родной язык – это часть национальной культуры и очень важная часть каждого человека. Бесспорно, свой родной язык нужно знать и беречь. Это также важно, как знать и уважать языки других народов.

Человек не обладает даром речи с момента рождения. Ведь маленький ребенок начинает разговаривать только тогда, когда ему удается научиться повторять фонетические звуки, которые издают окружающие его люди, и благодаря умению мыслить, он предает им правильное значение.

 Язык это живой организм, который поддается влиянию исторических, политических и социальных изменений в жизни общественности.

Под влиянием времени, некоторые слова отмирают и навсегда уходят из обихода, взамен им в язык приходят новые слова, которые максимально соответствуют требованиям времени. 

Посмотрите вокруг, и вы увидите много удивительных вещей, созданных разумом и руками человека: телефон, компьютер, автомобили, корабли, самолёты, ракеты… Но самое удивительное и мудрое, что создало человечество, — это язык. Говорить умеют все люди на Земле. Они говорят на разных языках, а задача у всех языков одна — помогать людям понимать друг друга при общении, в общей работе.

Без языка невозможны жизнь человека, людей, общества, развитие науки, техники, искусства. Значение языка (речи, слова) отмечают русские пословицы.

Беседа с однокурсниками о том, в каких ситуациях они говорят на русском
языке, а в каких – на родном.

Лексика и фразеология
Синонимы, антонимы, фразеологизмы.
Слово как единица языка. Понятие и слово. Термин.
Слова и выражения по теме: древние языки, иностранный язык, живой язык,
мертвый язык, литературный язык, поэтический язык, язык науки, славянские
языки, язык Пушкина, язык писателей, язык художественной литературы,
изучать язык, владеть языком и т.д.

Фразеология: длинный язык, злые языки, Эзопов язык, язык без костей, язык
развязался, язык чешется, высунув язык, держать язык за зубами, найти общий язык, прикусить язык, язык проглотить, дать волю языку, болтать языком, тянуть за язык, вертится на языке, говорить на разных языках, сорвалось с языка и т.д.

Синонимы. Антонимы. Омонимы.(Омонимы — это слова, которые звучат и пишутся одинаково, но имеют совершенно разные значения и не связаны по смыслу. Например, «лук» как овощ и «лук» как оружие, или «ключ» как инструмент, родник и нотный знак.

Профессионализмы

Это специальные слова, которые связаны с особенностями работы людей той или иной специальности профессии.

Неологизмы или новые слова. Новые слова

Диалектизмы. Слова, которые употребляются жителями той или иной местности.

Жаргонизмы. Слова, которые употребляются определенной возрастной средой.

Молодежный сленг.

Устаревшие слова. Слова вышедшие из употребления.

2.Задания

а. К какой профессии относятся слова?

  • Электроды. ( )
  • Кастрюля. ( )
  • Провода. ( )
  • Шприц. ( )
  • Молоток. ( )
  • Печь. ( )
  • Вирус. ( )
  • Метла. (
  • Экскурсия ( )
  • Акварель……..
  • Аккорд…….
  • Кариес…..

б. На приём к врачу-терапевту пришла пациентка.Врач,осмотрев больную,измерил ей давление тонометром.Врач выслушал жалобы больной и выписал ей рецепты на лекарства,которые она должна купить в аптеке.Врач взяла фонендоскоп и положила его на стол.Кроме того,пациентке измеряли температуру градусником.Больной сделали инъекцию в процедурном кабинете.Опытная медсестра сделала это безболезненно.

в. Найти неологизмы.

В любом коллективе всегда найдется как лидер, так и аутсайдер. Интернет прочно вошел в повседневную жизнь человека. Стоимость вещи зачастую завышена из-забренда компании-производителя. В Европе не считается стыдным покупать вещи в секонд-хэнде. Все чаще молодые люди выбирают профессию стилиста и имиджмейкера.

1.Ноутбук-это инновационнная техника.
2.Мне мама купила хот-дог.
3.В магазине я купила новый клип на диске.
4.Я себе запатентовала новый имиджмейкер.
5.Мой любимый вид песен-это ремикс.
6.На день рождения подруги я ей подарила рафаэлло.
7.Мой любимый напито к-это фанта.
8.В супермаркете найдёшь всё!
9.Длинные разноцветные но..гти хит этого сезона.
10.В секондхенде всё очень дешево.

г.Фразеологизмы. Написать цочинение.

НИ СВЕТ НИ ЗАРЯ… ЧЕМ БОГ ПОСЛАЛ….. СЛОМЯ ГОЛОВУ…. НЕ ЧУЯ НОГ ПОД СОБОЙ…. КРАСНЫЙ КАК РАК….. НИ В ЗУБ НОГОЙ

Պարապմունք 2

1․ Ո՞ ր քառորդում են գտնվում  հետևյալ կետերը՝

A(13;−40) — IV
B(−40;15) — II
C(18;10) — I
D(−40;−26) — III
M(−11;−47) — III
K(−14;13) — II

2․ Գտնել  օրդինատների առանցքի նկատմամբ (25;7) կոորդինատներով կետին համաչափ կետը:

(-25;7)

3․ Կոորդինատային հարթության վրա վերցված է (0;34) կոորդինատներով կետը: Որոշել x-երի առանցքի նկատմամբ նրան համաչափ կետի կոորդինատները:

(0;-34)

4․ Գրել P(23;2) կետի հեռավորությունը աբսցիսների առանցքից:

Այս կետի y- կոորդինատը 2 է, հետևաբար նրա հեռավորությունը x-առանցքից կլինի նույնպես 2:

5․ Գտնել ABCD զուգահեռագծի D գագաթի կոորդինատները, եթե A(0;0), B(5;0), C912;-3)

D(7, -3):

6․ Հաշվել (16;14) կետը կոորդինատների սկզբնակետի հետ միացնող հատվածի միջնակետի կոորդինատները:

(8,7)

7․ Որոշել (30;24) և (4;20) կետերը միացնող հատվածի միջնակետի կոորդինատները:

(17,22)

8․ Կոորդինատային հարթության վրա տրված է D(−16;8) կետը: Գտնել այնպիսի C(x;y) կետ, որ կոորդինատների սկզբնակետը հանդիսանա DC հատվածի միջնակետը:

C(16,−8)

9. Գտնել AB հատվածի M միջնակետի կոորդինատները, եթե ա) A(2;-3), B(-3;1) բ) A(4;7), B(-6;8) գ) A(1;3), B(3;-8):

ա) M(−0.5,−1)

բ) M(−1,7.5)

գ) M(2,−2.5)

Проект “Армянский Новый год — Навасард”

Введение

Навасард — это традиционный армянский праздник, который в древности считался началом Нового года. Он имел особое значение в жизни народа, символизировал урожай и победу.

Цель исследования

Познакомиться с историей праздника Навасард, его традициями, а также показать его в культуре армянского народа.


Происхождение праздника

Слово «Навасард» переводится как «новый год». Праздник отмечался 11 августа и был связан с началом жатвы и плодородием.

Согласно преданию, именно в этот день произошло сражение Айка Наапета с вавилонским царём Беллом. Победа Айка стала символом свободы и новой жизни для армян.


Традиции и обычаи

  • Народ собирался у храмов, особенно в священном месте Багаван.
  • Проводились соревнования: бои, скачки, стрельба из лука.
  • Устраивались пиршества с вином, хлебом, фруктами и мясом.
  • Символами праздника считались хлеб и виноград – как знак плодородия.

Значение праздника

Навасард был не просто весельем, а выражением благодарности богам за урожай.
Он объединял семьи и весь народ, отражая духовную связь человека с природой.


Легенда об Айке и Белле

Айк Наапет считается прародителем армян. Когда вавилонский царь Белл решил поработить армян, Айк восстал против него. Сражение произошло в день Навасарда. Меткой стрелой Айк поразил Белла и освободил свой народ.

Эта победа стала символом независимости, обновления и духовной силы армянского народа.


Навасард и современный Новый год

Сегодня армяне встречают Новый год 31 декабря, однако память о Навасарде сохранилась. В некоторых сёлах традиции этого праздника продолжают жить и по сей день.


Заключение

Навасард — это древний армянский Новый год, символ урожая, радости и победы. Его изучение помогает понять богатое культурное наследие Армении и духовные ценности народа.

Գործնական քերականություն

  • Ուշադրությո՛ւն դարձրու տրված բառերի կազմությանն ու ուղղագրությանը, բառակազմորեն վերլուծիր։

Ա.

 Ոսկեվառ, ոսկի+ա+վառ

գինեվաճառ-գինի+ա+վաճառ

գերեվարել-Գերի+ա+վարել

ոսկեվազ-ոսկի+ա+վազ

հոգեվարք-հոգի+ա+վարք

կարեվեր-կարի+ե+վեր (ծանր, կարի վերք ստացած, խոցված):

Բ. Ոսկևորել-ոսկի+ե+ա+որել

գոտևորել- գոտի+ե+ա+որել,

ուղևոր-ուղղի+ե+ա+որ,

ուղևորվել-ուղղի+ե+ա+որվել, 

, հևիհև-հև+ի+հև։

  • Կետերի փոխարինի՛ր եվ հնչյունակապակցությունն արտահայտող մեկ կամ երկու տառով:

Երթևեկել, Եվա, նավ., անձրևաբեր, առևտուր, ոսկեարս, գերեվաճառ, դափնվարդ, արևելաեվրոպական, սևագրել, Երոպական, հևասպառ, ուղեվճար, ուսաոր:

  •  Ա և Բ խմբերի բառերի գրությունը համեմատի՛րԻնչո՞ւ են Բ խմբի բառերը նով գրվում:

     ԱԱմբիոն, ամբարտավան, ամբար, ամբողջ, զամբյուղ, ըմբիշ, ամպ,    ամփոփ, ամփոփում, համբերել, ճամպրուկ, ճամփա, փամփուշտ:

     ԲԱնբուժելի, անբարյացկամ, անպարտ, անպայման,անպատրաստ, անփոխարինելի, անփույթ:

  • Կետերի փոխարեն գրի՛ր մ կամ  ն և բառարանով ստուգի՛ր:

Ամպաճույճ, ամբարտակ, անփարատ, անբասիր, ամբերան, ամպրոպ, համբերություն, հանպատրաստից, անփառունակ, անպատեհ, անբարոյական:

  • Տրված բառերը տեղադրի՛ր կետերի փոխարեն՝ համապատասխանեցնելով նախադասություններին:

Խռպոտ, դժոխք, գործընկեր, ոգևորվել, զառիվայր, անկոտրում, ընդհատել, միանգամայն:

Տոթ էր, աղմուկ ու խառնաշփոթ. կարծես դժոխք լիներ:

Գլորվում էր զառիվայր լանջով:

Ձայնն էլ խզված էր ու խռպոտ:

Առանց ընդհատել լսեցին նրա ամբողջ ելույթը ու հետո նստեցին մտամոլոր:

Դու միանգամայն անտեղյակ ես, դրա համար էլ խոսքդ չեն լսում ու աղմկում են:

Անկոտրում ոգի ունի, հեշտ չէ նրան ծնկի բերել:

Միանգամից ոգևորվել է ու կպչում գործի:

Տրված բառերը վանկատի’ր և բոլոր հնարավոր ձևերով տողադարձի՛ր:

Գրավչություն, ժողովրդական, ճերմակաթև, թևատարած, ուղևորություն, ավյուն:

Տրված բառերը վանկատի՛ր:

Անիրական, անապահով, չորքոտանի, հեռագրել, հետապնդում, տձևություն, հարավարևմտյան:

ա-նա-պա-հով

չոր-քո-տա-նի

հե-ռա-գրել

հետ-ա-պն-դում

տ-ձե-վու-թյուն

հա-րա-վա-րև-մտ-յան

 Փորձի՛ր բացատրել, թե ինչպե՞ս է կատարվել տրված բառերի տողադարձը

Ան- օգուտ, ան- արվեստ, երկ-ոտանի, հյուսիս- արևելյան, նախ-օրոք, մանր-ատամ, բևեռ-աղվես:

Ուշադրություն դարձրու՛ տողադարձված բառերին և պարզի՛ր, թե ինչո՞ւ գաղտնվանկի ը-ն չի գրվում:

Սևա- գրել, մանրա- նկարչություն, մակա- գրություն, մանրա խնդիր,ակն- դետ, ակն- կալել, մանրա- պճեղ,

Գաղտնվանկ ը-ն չի գրվում, քանի որ դա միայն հնչյուն է

Ավետիք Իսահակյան, Երջանկության իմաստը․09․09

Avetik_Isahakyan

Ծերունի մի դերվիշ՝ ճակատն արևառ, եկավ եգիպտական անապատը, որ մեծ Սֆինքսից հարցումներ անե՝ երջանկության խորհուրդը իմանալու համար:
Անապատի դեղին լռության մեջ բազմել էր հինավուրց Սֆինքսը՝ անդորր ու աներեր. նրա անթարթ աչքերը ժամանակի խորքերից նայում էին խորհրդավոր հեռուները:
Եկավ դերվիշը, արձանացավ Սֆինքսի առջև, եղեգնի երկարուն ցուպը խրեց այրվող ավազի մեջ. խոհուն աչքերը մռայլ ճակատի տակից հառեց նրա աչքերին ու ասաց.
-Եկել եմ մոտդ համայն աշխարհի բոլոր ծայրերից. բոլոր ծայրերից հարցումն եմ արել իմանալու թե՝ ի՞նչ է երջանկությունը, ո՞րն է նրա իմաստը… Եվ մնացել եմ անպատասխան: Գալիս եմ այժմ նվիրական Սինայի ժայռեղեն գագաթից, ուր Մովսեսը պատգամներ առավ, հարցումն եմ արել անխոս բարձունքից… Եվ մնացել եմ անպատասխան:
Քայլել եմ Նեղոսն ի վեր, տատասկները խոցել են սրունքներս, և արևը կիզել է ալեհեր ճակատս. և հասել եմ քո դռանը: Ա՛րդ, բա՜ց քո շրթունքը՝ հավիտյան գոցված աշխարհի համար, և քո իմաստուն, քո անվրդով աչքերով, ինչ որ տեսել ես դարերի շեղջում, ասա՛, հայտնի՛ր, հարցնում եմ՝ ի՞նչ է մարդկային կյանքի երջանկությունը:
Մարդս խանձարուրներից մինչև գերեզման անպարտելի հույսերով ձգտում է երջանկության, սակայն առանց իմանալու, թե ինչ է այն: Ասա՛, հայտնի՛ր ինձ, և ես կմտնեմ խրճիթից խրճիթ, ապարանքից ապարանք. և հարավին, նույնպես հյուսիսին, և արևելքին, նույնպես արևմուտքին բարձրաբարբառ կպատգամեմ քո հայտնությունը երջանկության իմաստի մասին…
Եվ լռությունը մեծ անապատի ծերուկ դերվիշի հարցումից հետո նորից ծանրացավ, և հինավուրց Սֆինքսը նորից նայում էր անթարթ՝ անեզր հեռուն: Անցան օրեր, անցան գիշերներ, և դերվիշը՝ անքուն ու կանգուն, արձանացած նրա առջև, ակնապիշ սպասում էր պատասխանի, և պատասխան չկար:
Եվ երբ անցան օրեր ու գիշերներ, դերվիշը դարձյալ հարցում արավ, և նորից լռությունը մեծ անապատի ծերուկ դերվիշի հարցումից հետո թանձրացավ ու ծանրացավ:
Ճերմակ ալիքները բարկ հովին տված՝ նորից հարցում արավ դերվիշը, և նրա աղաչող ձայնը հնչում էր ամբողջ մարդկության հոգու խորքերից: Եվ երբ լռեց դերվիշը, Սֆինքսը աչքերը բևեռեց դերվիշի աչքերին, և ահա՛ շարժվեցին նրա հավերժալուռ շրթունքները, և անապատի ձայնով պատասխանեց նա.
«Ո՛վ մարդ, արյունի ծնունդ և կրքի ծարավ, քո անմիտ ոգին անհագ տարփում է հավերժ գրգիռի: Երջանկության իմաստը դու անկարող ես ըմբռնել, քո զգացող գոյությունը չարժե իր ձգտումին, և ո՛չ մի նպատակ չարժե, որ նրան ըղձաս:
Սակայն ես ասում եմ քեզ և հավիտյան լռում, գնա՛ և այսուհետ մի՛ վրդովիր իմ երջանկավետ անդորրը:
Գնա՛ և պատգամիր աշխարհին հանուր՝ հարավին, նույնպես հյուսիսին, արևելքին, նո՛ւյնպես արևմուտքին՝ երջանկության իմաստը — չպետք է զգալ, չպետք է խորհել, չպետք է կամենալ, այլ միայն քարանա՜լ, քարանա՜լ, քարանա՜լ…»:
Եվ նորից քարացան հինավուրց Սֆինքսի շրթունքները, և նա՝ հավերժորեն անխռով և անվրդով սևեռեց իր անքթիթ աչքերը դեպի անծայրածիր հեռուները, և նորից խորասուզվեց ծով-հանգստի մեջ:
Եվ անապատի անհուն լռությունը թանձրացավ ու ծանրացավ նորից…

Աղբյուր

Առաջադրանքներ

1․ Ուշադիր կարդա ստեղծագործությունը, դրա հիման վրա գրիր ստեղծագործագործական փոքրիկ աշխատանք ( քո մտորումները, վերլուծությունը, պատկերացումները) արծարծված թեմայի վերաբերյալ։
2․ Տեղեկություն հավաքիր Սինա լեռան մասին։ Ո՞վ էր Մովսեսը, ի՞նչ կապ ուներ Սինա լեռան հետ ։
3․ Բացատրիր անհասականալի բառերը, գրիր առնվազն երկու հոմանիշ դրանց համար։

Պարապմունք 1

Կրկնողություն

1․ Գտնել ուղղանկյան մակերեսը, եթե նրա կողմերը հավասար են a=5 սմ, b=6սմ։

S = 5×6 = 30

2․ Քառակուսու կողմը 25 սմ է: Գտնել նրա մակերեսը:

S = 252 = 625

3․ Եռանկյան կողմերից մեկը 15 սմ է, իսկ եռանկյան մակերեսը՝ 180 սմ2 է։ Գտնել տրված կողմին տարված բարձրությունը։

h = 180 / 15 = 12սմ

4․ Որքա՞ն է ներգծյալ անկյունը, որը հենված է 260° աստիճանային չափով աղեղի վրա:

260/2 = 130օ

5․ Որքա՞ն է կենտրոնային անկյունը, եթե նրան համապատասխանող ներգծյալ անկյունը 56° է:

2×56 = 112

6․ Խորանարդի նիստերից մեկի պարագիծը 20 սմ է։ Գտնել խորանարդի լրիվ մակերևույթի մակերեսը։

P = 4a
20 = 4a
A = 20/4 = 5
S= 6a= 6 × 5= 6 × 25 = 150սմ2

7․ Ուղղանկյունանիստի չափումներն են ՝ 2 սմ, 3 սմ և 4 սմ։ Գտնել ուղղանկյունանիստի ծավալը։

V = a×b×c
V = 2×3×4=24սմ3

Աշխարհագրություն 9/8/2025

Շվեյցարիա

  • Ծովի ելք չունի, ինչպես Հայաստանը։
  • Լեռնային է (Ալպեր), ինչպես Հայաստանը՝ Կովկասում։
  • Միջին չափի տարածք ունի։
  • Գտնվում է Եվրոպայի կարևոր ճանապարհների կենտրոնում, ինչպես Հայաստանը՝ Ասիա–Եվրոպա խաչմերուկում։
  • Հարևաններ՝ Գերմանիա, Ֆրանսիա, Իտալիա, Ավստրիա, Լիխտենշտեյն։

Ավստրիա

Գտնվում է Կենտրոնական Եվրոպայում։
Ծովի ելք չունի։

  • Լանդշաֆտ – լեռնային երկիր, մեծ մասը զբաղեցնում են Ալպերը։
  • Կլիման նման է Հայաստանի լեռնային կլիմային։
  • Գետերի հոսքը կարևոր նշանակություն ունի։

Հարևաններ – Գերմանիա, Չեխիա, Սլովակիա, Հունգարիա, Սլովենիա, Իտալիա, Շվեյցարիա, Լիխտենշտեյն։

Նեպալ

Գտնվում է Հարավային Ասիայում, Հիմալայներում։
Ծովի ելք չունի։

  • Լանդշաֆտ – լեռնային երկիր, որտեղ գտնվում է Էվերեստը։
  • Միջին բարձրությունը շատ մեծ է, ինչպես Հայաստանում։
  • Տնտեսությունը կախված է լեռներից ու տուրիզմից։

Հարևաններ – Չինաստան (հյուսիս), Հնդկաստան (հարավ, արևելք, արևմուտք)։

Ղրղզստան

Գտնվում է Կենտրոնական Ասիայում։
Ծովի ելք չունի։

  • Լանդշաֆտ – բարձր լեռնային երկիր (Տյան Շան լեռներ)։
  • Միջին բարձրությունը մոտ 2750 մ, նույնիսկ Հայաստանից ավելի բարձր։
  • Լճերը կարևոր դեր ունեն (Իսիք-Կուլ)։

Հարևաններ – Ղազախստան (հյուսիս), Ուզբեկստան (արևմուտք), Տաջիկստան (հարավ), Չինաստան (արևելք)։

Բոլիվիա

Գտնվում է Հարավային Ամերիկայում։
Ծովի ելք չունի։

  • Լանդշաֆտ – լեռնային երկիր (Անդեր)։
  • Բարձրավանդակներ ու լեռներ շատ են, ինչպես Հայաստանում։
  • Տարածքում կան աղի հարթավայրեր ու լճեր։

Հարևաններ – Բրազիլիա, Պարագվայ, Արգենտինա, Չիլի, Պերու։