1.Առօրյա կյանքում հաճախ եք լսել «թթու» բառը։ Սննդի մեջ օգտագործել եք քացախաթթու, կիտրոնաթթու, չհասած խնձոր ուտելիս զգացել եք խնձորաթթվի համը: Ի՞նչն է ընդհանուրայդ թթուների համար:
Քացախաթթուն, կիտրոնաթթուն, խնձորաթթուն բոլորն էլ ունեն թթու համ, պարունակում են ջրածին (H), ջրում տալիս են H⁺ իոններ և փոխազդում են հիմքերի հետ՝ առաջացնելով աղ և ջուր
2. Ո՞ր շարք են ներառված միայն թթվային օքսիդներ.
ш) СаO, CuO, CO
բ) CO2, Li2O, N2O3
գ)S02, CO2, N2O
դ) Na2O, K2O, Li2O
3. Ո՞ր թթուներն են համապատասխանում N2O3, N2O5, SO2 օքսիդներին: Գրե՛ք այդ օքսիդների և ջրի միջև ընթացող ռեակցիաների հավասարումները, անվանե՛ք սկզբնանյութերն ու արգասիքները:
N₂O₃ → HNO₂ (ազոտային թթու)
N₂O₃ + H₂O → 2HNO₂
(ազոտի (III) օքսիդ + ջուր → ազոտային թթու)
N₂O₅ → HNO₃ (ազոտական թթու)
N₂O₅ + H₂O → 2HNO₃
(ազոտի (V) օքսիդ + ջուր → ազոտական թթու)
SO₂ → H₂SO₃ (ծծմբային թթու)
SO₂ + H₂O → H₂SO₃
(ծծմբի (IV) օքսիդ + ջուր → ծծմբային թթու)
4. Ի՞նչ է թթվային մնացորդը: Գրե՛ք ազոտական, ծծմբական և ֆոսֆորական թթուներիթթվային մնացորդների բանաձևերը, որոշե՛ք վալենտականությունը:
Թթվային մնացորդը այն մասն է, որը մնում է, երբ թթվից հեռանում է ջրածինը։
Ազոտական թթու (HNO₃) → NO₃⁻ (վալենտականություն՝ I)
Ծծմբական թթու (H₂SO₄) → SO₄²⁻ (վալենտականություն՝ II)
Ֆոսֆորական թթու (H₃PO₄) → PO₄³⁻ (վալենտականություն՝ III)
5.Ո՞ր նյութն ունի ավելի մեծ Mr․
ա) N₂ < O₂
բ) CH₄ < CO₂
գ) NaCl < KCl
6.Պատրաստել ենք 100 գ 5% աղի լուծույթ։ Քանի՞ գրամ աղ կա լուծույթում։
5% նշանակում է՝
100 × 0.05 = 5 գ աղ
7.Նշե՛ք ռեակցիայի տեսակները
ա) 2H₂ + O₂ → 2H₂O → միացման
բ) NaOH + HCl → NaCl + H₂O → փոխանակման (չեզոքացում)
գ) Zn + CuSO₄ → ZnSO₄ + Cu → տեղակալման
դ) CaO + H₂O → Ca(OH)₂ → միացման
8. Հաշվե՛ք թթվածնի զանգվածային բաժինը H3PO4 ի մոլեկուլում.
Mr(H₃PO₄) = 3 + 31 + 64 = 98
Թթվածնի զանգվածը = 64
ω(O) = 64 / 98 ≈ 65%
9.Գտիր տարրերի օքսիդացման աստիճանները:
ա) NH₃
H = +1
N = -3
բ) NO
O = -2
N = +2
գ) N₂
N = 0
դ) HNO₃
H = +1
O = -2
N = +5
10. Քանի՞ էլեկտրոնային թաղանթ ունի Al (Z = 13) ատոմը:Գրիր էլեկտրոնային բանաձևը:
ա) 2
բ) 3
գ) 4
դ) 13
11. Ո՞ր տարրի արտաքին թաղանթում կա 6 էլեկտրոն.
ա) N
բ) O
գ) F
դ) Ne
12.
1.Քանի՞ մոլ է 34 գ NH₃-ը։
Mr(NH₃) = 17
n = 34 / 17 = 2 մոլ
2.Քանի՞ լիտր N₂ կա 0.5 մոլի դեպքում (նորմալ պայմաններում)
1 մոլ = 22.4 լ
0.5 × 22.4 = 11.2 լ
3.Քանի՞ գ է 0.2 մոլ H₃PO₄-ը
Mr = 98
0.2 × 98 = 19.6 գ
4.Քանի՞ գ NH₃ կստացվի 28 գ N₂-ից
Հավասարում՝
N₂ + 3H₂ → 2NH₃
Mr(N₂) = 28
28 գ = 1 մոլ
Ըստ հավասարման՝
1 մոլ N₂ → 2 մոլ NH₃
2 × 17 = 34 գ NH₃
5.Քանի՞ մոլ է 44.8 լ N₂ (նորմալ պայմաններում)
44.8 / 22.4 = 2 մոլ
Խորեն Սարգսյանի բլոգ 